- 3:00 ق.ظ
- 0
18 تیر 1404
عوامل زیادی بر اضافه شدن وزن تاثیر دارند و از طرف دیگر، تعامل این عوامل با یکدیگر باعث پیچیده شدن روند کاهش وزن می شود. اولین عامل، نوع الگوی غذایی است. نوشیدنی ها و غذاهای مصرف شده در طول روز و تکرار آن ها در طولانی مدت الگوی غذایی ما را تشکیل می دهند. وزن به شدت تحت تاثیر خوراک قرار دارد زیرا مواد غذایی انرژی یا همان کالری آزاد می کنند تا ما بتوانیم برای انجام کارها از آن ها استفاده کنیم.
1- الگوی نادرست غذایی
زمانی که فعالیت روزانه کاهش پیدا کند انرژی دریافتی از غذاها مصرف نشده و مازاد آن بیشتر به صورت چربی در بدن ذخیره می شود. برخی از مواد غذایی مدرن مانند غلات تصفیه شده، کربوهیدرات های با جذب سریع، نوشیدنی های شیرین شده با قند مصنوعی و حجم زیاد وعده های غذایی عامل اصلی چاقی هستند.
به همین دلیل، همواره متخصصان تغذیه توصیه به اصلاح الگوی غذایی دارند. هرچه مصرف مواد غذایی طبیعی مانند سبزیجات و میوه های تازه، حبوبات، غلات کامل و سبوس دار، چربی های سالم و مواد پروتئینی کم چرب درصد عمده سفره ما را تشکیل دهند، بدن سلامت تر خواهد بود. رژیم مدیترانه ای نوعی برنامه غذایی است که تمرکز ویژه ای روی مصرف این گونه مواد غذایی (غلات کامل، سبزیجات و…) دارد.
برای بهبود و اصلاح الگوی غذایی بهتر است قدم به قدم پیش بروید و توصیه می کنیم ابتدا مواد غذایی مضر را از برنامه غذایی خود حذف کرده و آن ها را با جایگزین های سالم عوض کنید. استفاده از دانه چیا برای لاغری نیز یک راه آسان برای داشتن وعده ای رژیمی، سیرکننده و سالم است.
2- کاهش فعالیت های روزانه
بخش مهمی از افزایش وزن به دلیل عدم تعادل بین دریافت انرژی و مصرف آن است. مصرف انرژی نیاز مبرمی به فعالیت بدنی و حرکت عضلات دارد. هرچه میزان فعالیت کمتر شود، کالری های اضافه در بدن به شکل سلول های چربی تشکیل می شوند. از طرف دیگر، سبک زندگی کم تحرک با ضعیف شدن عضله ها باعث می شود حجم آن ها کاهش یافته و چربی جایگزین آن ها شود. دستورالعمل های سلامتی توصیه می کنند هر فرد بایستی حداقل 150 دقیقه در هفته فعالیت بدنی با سطح متوسط داشته باشد. در برنامه غذایی کالری شماری هم نیاز است تا انرژی دریافت شده از غذا با ورزش و فعالیت بدنی سوزانده شود. به نظر می رسد مصرف انرژی از طریق ورزش فواید بیشتری دارد و جدا از کاهش وزن به بهبود خلق و خو نیز کمک می کند.
3- استرس و اضطراب
کورتیزول هورمونی است که در موقعیت های استرس زا در بدن آزاد می شود. این هورمون در موارد حساس، مفید و حیاتی است. زمانی که بدن در مقابل برخی حوادث یا افکار دچار تنش روحی یا جسمی شود، هورمون کورتیزول ترشح می شود. کورتیزول مسئول بالا رفتن ضربان قلب، آزاد شدن ذخایر انرژی بدن، کم خوابی و بسیاری از احساس های دیگر است. اگر فرد به طور مداوم در معرض این حالت قرار بگیرد، به مرور تغییراتی در بدن ایجاد می شود. افزایش وزن، خصوصاً به صورت چاقی شکمی، یکی از تغییرات مهم بدن در مواجهه با استرس مداوم است. کنترل سطح استرس می تواند بخش زیادی از چربی تجمع یافته را کاهش دهد.
همچنین از آثار استرس، افزایش اشتها و میل به خوراکی های شیرین است. شیرینی با افزایش هورمون شادی یا همان دوپامین به بدن حس پاداش می دهد و از این طریق هورمون استرس را سرکوب می کند. جنبه منفی این مسئله وابستگی به این نوع پاداش و ولع غذایی است که می تواند تبدیل به یک عادت ناسالم شود. تحقیقات جدید اثرات مثبت برنامه رژیم فستینگ در کاهش سطح کورتیزول را نشان می دهد. یوگا، تن آرامی (مدیتیشن)، پیاده روی و صحبت با روانشناس نیز راه هایی برای مدیریت استرس هستند.
4- خواب
خواب یکی از عوامل تاثیرگذار و حیاتی در تنظیم هورمون های سیری و گرسنگی است؛ به طوری که کم خوابی با افزایش حس گرسنگی و پرخوری همراه است. از طرف دیگر، کمبود خواب با کاهش سطح انرژی باعث می شود تا میزان تحرک و فعالیت فرد کمتر شده و از این طریق انرژی کمتری مصرف شود. برآیند این دو مسئله باعث افزایش وزن و چاقی می شود.
همچنین کمبود خواب منجر به کاهش سوخت و ساز و اختلال در پاسخ بدن به انسولین می شود. این دو مورد نیز با مقاومت به انسولین و افزایش ذخیره چربی در بدن همراه هستند.
خواب کافی به خصوص در شب با کاهش استرس، بهبود پاسخ بدن به عوامل محیطی، هوشیاری، کنترل وزن و افزایش انرژی روزانه همراه است. نوشیدن یک لیوان شیر ولرم، دمنوش های آرام بخش، خوردن شام سبک و زود هنگام، عدم استفاده از وسایل الکترونیکی و تن آرامی قبل از خواب می تواند به داشتن یک خواب آرام کمک کند.
5- نقش ژنتیک بر افزایش وزن
ژن های ما تعیین کننده نوع متابولیسم، اشتها و نحوه توزیع چربی در بدن هستند. اگرچه، ژنتیک به تنهایی نقش عمده ای در چاقی ندارد و بیشتر عوامل محیطی و اکتسابی هستند که در افزایش چاقی نقش دارند اما افرادی که دچار چاقی ارثی هستند می توانند با ازدواج با همسران دارای وزن نرمال، از تولد فرزندان چاق جلوگیری کنند.

6- داروهای موثر بر وزن
برخی از افراد مصرف کننده داروهای خاص با رعایت همه جانبه رژیم غذایی و ورزش باز هم دچار چاقی می شوند. این داروها ممکن است با تغییر سطح متابولیسم، اشتها، احتباس آب و افزایش ذخیره چربی در بدن باعث بالا رفتن وزن شوند. کورتیکواستروئیدها (کورتون)، برخی داروهای ضد افسردگی، داروهای دیابت، برخی آنتی هیستامین ها و داروهای ضد تشنج نیز می توانند در افزایش وزن نقش داشته باشند. مشاوره تغذیه همزمان با مصرف این دارو می تواند از عوارض آن ها بکاهد.
7- سبک زندگی نادرست
سبک زندگی مجموعه ای از عادات و رفتارهایی است که در نهایت بر سلامتی ما اثرگذار می باشد. الگوی غذایی، کیفیت خواب، میزان استرس و فعالیت بدنی عواملی هستند که به شدت بر تعادل وزن اثر دارند. مصرف مکرر غذاهای حاوی چربی ترانس، نمک، قند و شکر همراه با بی تحرکی ترکیبی آسیب رسان به روح و جسم هر فرد است. قرار گیری در معرض اخبار گوناگون و استفاده مداوم از وسایل الکترونیکی نیز از سوی دیگر با استرس و مشکلات خواب همراه است.
حفظ و دنبال کردن یک سبک زندگی سالم ممکن است کمی مشکل به نظر برسد اما به طور قطع آثار مفید آن بسیار ارزشمند خواهد بود. می توان از اپلیکیشن های مختلف در این جهت استفاده کرد؛ برنامه های ورزش در منزل، رژیم های آنلاین و برنامه های یوگا یا مدیتیشن می توانند کمک شایانی به آرامش و بهبود کیفیت زندگی ما کنند. برای دستیابی به سریعترین راه لاغری شکم و پهلو نیاز است تا سبک زندگی ناسالم اصلاح شود زیرا بخش عمده ای از تجمع چربی در این نواحی به دلیل عادات ناسالم غذایی و روزمره است.
در این مقاله به طور مختصر 7 عامل اصلی که باعث افزایش وزن می شوند را معرفی کردیم. آلودگی های محیطی، سبک زندگی کم تحرک و عدم رعایت رژیم غذایی سالم از دلایل عمده شیوع چاقی در سراسر دنیا هستند که بایستی با آگاهی از آن ها پیشگیری کرد تا جامعه دچار بیماری های مختلف نشود.
نوشته 7 عاملی که بر افزایش وزن تاثیرگذار است اولین بار در درمان تایم. پدیدار شد.





